4news-front

  • Έρευνα του Πανεπιστημίου της Νότιας Καλιφόρνιας δείχνει ότι τα παιδιά εύπορων και μορφωμένων γονέων έχουν μεγαλύτερο εγκέφαλο και καλύτερες επιδόσεις στα τεστ νοημοσύνης από
  • Μετά από πολλές διαβουλεύσεις η Κομισιόν ενέκρινε το νέο ευρωπαϊκό πλαίσιο για τον δραστικό περιορισμό της πλαστικής σακούλας, η οποία θεωρείται ιδιαίτερα επιβλαβής για το
  • Η Σιγκαπούρη είναι η πιο ακριβή πόλη του κόσμου. Οφείλει τον τίτλο, κυρίως, στο κόστος κατοικίας, αφού το ενοίκιο μίας γκαρσονιέρας στο κέντρο ξεπερνά τα €2.500 ($ 3.027),
  • Πόσο εύκολα μπορούμε να αντισταθούμε σε ντόνατς, τούρτες, πάστες και γενικά στα γλυκίσματα;Όσοι μπορούν είναι τυχεροί.   Οι υπόλοιποι πρέπει να το ξανασκεφτούν, όταν θα

Η Δημοκρατία των μετόχων

Η Δημοκρατία των μετόχων

Ο πρωθυπουργός της χώρας δεν έχει διλήμματα .Δεν αναρωτιέται  αν κάνει λάθος ή αν  αυτά που σκέπτεται ή  εκείνα που πράττει είναι σωστά. Από την δημόσια εικόνα του , είναι έκδηλο ότι ανήκει στους «τυχερούς» αυτού του κόσμου που η αμφιβολία δεν έχει εμφιλοχωρήσει στο μυαλό του. Αυτό έγινε φανερό στην συζήτηση που είχε στο Νταβός, με τον καθηγητή Ιστορίας των Πανεπιστημίων Χάρβαρντ και Στάνφορντ, Νάιαλ Φέργκιουσον. Στην αρχή της συζήτησης ο κ. Μητσοτάκης ανέφερε ότι το κλίμα στην Ελλάδα έχει αλλάξει και ότι οι «σοβαρές μεταρρυθμίσεις» που  γίνονται είναι συνεπείς με τον στόχο της εξασφάλισης ενός περιβάλλοντος φιλικού σε επενδύσεις. Προέβαλε, επίσης , ότι υπάρχει ένα καθαρό σκηνικό για εκείνους που κοιτούν τα μακροοικονομικά μεγέθη. Στην συνέχεια για να μη υπάρξει καμία αμφισβήτηση , την σκυτάλη πήραν οι  υπουργοί οι οποίοι με νόμους , αποφάσεις και εγκυκλίους συνέχισαν τα "κουρέματα" σε οτιδήποτε μπορεί να αμφισβητήσει τα φιλικά αισθήματα που τρέφει σύμπασα η Κυβέρνηση στους ...μετόχους.

Το δίχως άλλο θα έχετε επισημάνει το  νοητικό άλμα: Ο πρωθυπουργός μίλησε για επενδύσεις και το κείμενο  μιλά για  μετόχους. Και όμως ανάμεσα στις δύο εκφράσεις δεν υπάρχει καμία ασυνέπεια. Στην πραγματικότητα ό,τι  είπε ο κ. Μητσοτάκης στο Νταβός και τα περισσότερα από αυτά που κάνουν  οι πολιτικοί υφιστάμενοι του,είναι μία διαφορετική διατύπωση της πρόθεσης να δώσουν  "δώρα" σε ...μετόχους. Στο μυαλό του κ. Μητσοτάκη , επενδύσεις χωρίς ιδιώτες επενδυτές, είναι κάτι σαν την ομελέτα χωρίς τα αυγά. Αλλά , στην σημερινή μορφή του καπιταλισμού, πίσω από κάθε επενδυτή υπάρχουν δεκάδες,εκατοντάδες, χιλιάδες μέτοχοι . Και οι μέτοχοι αυτοί δεν είναι ούτε ο Μάρκος από το Πέραμα, ούτε ο Εντσο από τις φτωχογειτονιές της Νάπολη , ούτε ο Μαρκ από το Σαιντ Ντενύ ....ούτε ο Τζο από το Χάρλεμ. Είναι το 0,01% του πληθυσμού του πλανήτη που από το 1980 μέχρι σήμερα είδε τα εισοδήματα του να πενταπλασιάζονται σε αντίθεση με το 90% που- αποπληθωρισμένα-  παρέμειναν στάσιμα.

Κοντολογίς ,αυτά που είπε  ο έλληνας πρωθυπουργός αντανακλούσαν τις προτιμήσεις του. Μιλώντας λοιπόν για «επενδύσεις» έκανε σαφές ότι ανάμεσα στην κοινωνία των πολλών και στην κοινωνία των μετόχων προτιμά την δεύτερη. Η αλήθεια όμως είναι ότι ο κ. Μητσοτάκης είναι κακός αντιγραφέας. Ουσιαστικά όσα  είπε, είναι μία διαφορετική διατύπωση εκείνων   που είχε  γράψει  ο Μίλτον Φρίντμαν προσπαθώντας να περιγράψει την εκδοχή του για τον κόσμο:

 «Υπάρχει μια και μόνο κοινωνική ευθύνη των επιχειρήσεων, να χρησιμοποιούν τους πόρους τους και να συμμετέχουν σε δραστηριότητες που αποσκοπούν στην αύξηση των κερδών τους». Από αυτές τις φράσεις γεννήθηκε η ιδεολογία της υπεροχής των μετόχων για την οποία μίλησε ο πρωθυπουργός.

Κάποιοι θα αναρωτηθούν γιατί ο πρωθυπουργός δεν είπε καθαρά και ξάστερα αυτό που έχει στο μυαλό του και αντ΄ αυτού προτίμησε ένα λόγο παρελκυστικό, παραπλανητικό και εν πολλοίς νεφελώδη. Η απάντηση είναι εύλογη : Δεν θέλει να φορτωθεί το πολιτικό κόστος των απόψεων του. Φανταστείτε τι θα γίνονταν αν έβγαινε να  πει : οι σοβαρές μεταρρυθμίσεις γίνονται στην κατεύθυνση της εξασφάλισης ενός περιβάλλοντος φιλικού σε ...μετόχους. Κόλαση. Και το τελευταίο που επιθυμεί είναι να σιγοψήνεται στα καζάνια της απόρριψης και να εξοβελιστεί- μετά των παρατρεχάμενων του- στο πυρ το εξώτερο.

Την στιγμή  όμως που ο κ. Μητσοτάκης έπλεκε το εγκώμιο του καπιταλισμού των μετόχων και της "Δημοκρατίας" τους, ο οικοδεσπότης του, ο κ. Klaus Schwab, ο εκτελεστικός πρόεδρος του WorldEconomicForum  όχι μόνο απέρριπτε  τις απόψεις αυτές   ως   "ξεπερασμένες»  αλλά καλούσε την παγκόσμια κοινότητα να  αγκαλιάσει "ολόψυχα τον «καπιταλισμό των συμμετόχων»  στον  οποίο οι επιχειρήσεις "θα αποδεχθούν τις ευθύνες που τον συνοδεύουν με το να κάνουν ενεργά βήματα για την επίτευξη των κοινωνικών και περιβαλλοντικών στόχων". Και δεν είναι  μόνο ο Schwab που αντιλαμβάνεται το αδιέξοδο του "καπιταλισμού των μετόχων" , στον οποίο πιστεύει ο έλληνας πρωθυπουργός. Πέρυσι, η Business Roundtable , μια οργάνωση που εκπροσωπεί πολλές από τις μεγαλύτερες αμερικανικές εταιρείες, ανακοίνωσε  ότι ήθελε να απομακρυνθεί από την υπεροχή των μετόχων προς μια δέσμευση προς όλους τους συμμετόχους. Επαναπροσδιόρισε τον σκοπό των εταιριών λέγοντας ότι , θα πρέπει να είναι να προωθούν  «μια οικονομία που εξυπηρετεί όλους τους Αμερικανούς» και  όχι μόνο εκείνους που κατέχουν μετοχές.Οι διευθύνοντες σύμβουλοι  που υπέγραψαν την δήλωση της Business Roundtable ήταν το  Who’s Who του αμερικανικού καπιταλισμού:Ο διευθύνων σύμβουλος της JPMorgan Chase, Jamie Dimon, ο Alex Gorsky της Johnson & Johnson, η Ginni Rometty της IBM, ο Mortimer J. Buckley της Vanguard, η Tricia Griffith της Progressive και άλλοι. Είναι αυτοί   που καλει ο κ. Μητσοτάκης , να επενδύσουν στην Ελλάδα. Είναι εκείνοι  που  από  το 1997,  σε κάθε κείμενο που υπέγραφαν αναδείκνυαν την υπεροχή των μετόχων. Το να αλλάξει μυαλά τώρα ,αυτή η ομάδα των υπερπλουσίων ,είναι ...επαναστατικό.

Τι συνέβη και όλα τα «κεφάλια» του καπιταλισμού αρχίζουν να συζητούν την προοπτική να διανείμουν -ένα έστω και ελάχιστο -μέρισμα στην υπόλοιπη Κοινωνία; Έγιναν φιλεύσπλαχνοι; Απέκτησαν ξαφνικά ευαισθησίες; Προφανώς όχι. Αντιλήφθηκαν όμως ,ότι το καράβι με την ρότα που έχει πάρει πάει στα βράχια.Οι επιχειρήσεις των μετόχων κατασπάραξαν το περιβάλλον, λεηλάτησαν τα εισοδήματα της μεσαίας τάξης και των χαμηλότερων εισοδηματικά στρωμάτων και  πλέον στις συνειδήσεις της παγκόσμιας κοινότητας κατατάσσονται στην κατηγορία των μεγαλύτερων φοροφυγάδων.Και οι πατριάρχες του καπιταλισμού έχοντας ισχυρό το αίσθημα αυτοσυντήρησης, συνειδητοποίησαν ότι ο  μόνος τρόπος για να σωθεί ο καπιταλισμός-δηλαδή οι ίδιοι- είναι να επιστρέψουν στο μοντέλο  των συμμετόχων που με προτροπή του του Μίλτον Φρίντμαν είχαν εγκαταλείψει.

Αλλά εδώ , στην νοτιοανατολική άκρη της Ευρώπης, για τον πρωθυπουργό της χώρας δεν υπάρχουν τέτοια διλήμματα. Αυτός  και η Κυβερνηση του ανοίγουν  λεωφόρους στους ...μετόχους και πετούν  στα χαντάκια όλους τους υπολοίπους. Αυτή η καταστροφική βεβαιότητα ,όμως ,οδηγεί   την χώρα στον γκρεμό τον οποίο θέλουν να αποφύγουν οι επικεφαλής των 181 μεγαλύτερων επιχειρήσεων του πλανήτη.

Προφανώς, ο κ. Μητσοτάκης  είτε δεν έχει διαβάσει τις προειδοποιήσεις του Schwab-πού να βρει τον καιρό- είτε τις έχει αγνοήσει –τί ξέρει παραπάνω αυτός. Αγνοεί –μήπως υποκρίνεται ;-επίσης και την προφητεία του : Όσοι επιμείνουν στον καπιταλισμό των μετόχων θα υποχρεωθούν από τις νέες γενιές εργαζομένων ,καταναλωτών και ψηφοφόρων να αλλάξουν τους τρόπους τους...’Ετσι, βέβαιος , μας οδηγεί στο -πιο σκοτεινό- παρελθον.